Máy xúc bánh lốp: khi nào đáng chọn thay bánh xích

Hai model bánh lốp trong dải SANY

SY155W có tải trọng vận hành 13,5 tấn, gầu 0,58 m³, công suất 120 kW, độ sâu đào tối đa 4,85 m và tiêu hao khoảng 13 lít mỗi giờ. Đây là bản Stage III, nằm ở phân khúc máy xúc nhỏ 5–15 tấn, phù hợp công việc đô thị và hạ tầng vừa.

SY215W lớn hơn một bậc với tải trọng vận hành 21,5 tấn, gầu 0,9 m³, công suất 129 kW, độ sâu đào tối đa 5,6 m và tiêu hao khoảng 15 lít mỗi giờ. Con số gầu 0,9 m³ đặt máy này ngang với nhóm máy xúc trung bánh xích về năng lực xúc mỗi lượt.

So sánh SY215W với máy bánh xích cùng phân khúc cho thấy điều đáng chú ý: năng lực đào tương đương, còn mức tiêu hao nhiên liệu mỗi giờ không chênh nhiều. Nghĩa là khi chọn bánh lốp, bạn không hy sinh năng suất đào — bạn đánh đổi khả năng làm việc trên nền yếu để lấy khả năng tự di chuyển.

• SY155W — 13,5 tấn, gầu 0,58 m³, 120 kW, đào sâu 4,85 m, ≈13 L/giờ.
• SY215W — 21,5 tấn, gầu 0,9 m³, 129 kW, đào sâu 5,6 m, ≈15 L/giờ.

Khi nào bánh lốp thắng rõ

Trường hợp điển hình nhất là công việc phân tán trên tuyến: nạo vét cống rãnh dọc phố, duy tu hạ tầng đô thị, thi công đường ống trên một tuyến dài, hoặc đội thi công phục vụ nhiều điểm nhỏ trong cùng một khu vực. Ở những việc này, máy đổi vị trí nhiều lần mỗi tuần, có khi nhiều lần mỗi ngày. Máy bánh xích sẽ tiêu tốn phần lớn thời gian cho việc lên xuống xe chở.

Trường hợp thứ hai là làm việc trên mặt đường nhựa hoặc sân bê tông đã hoàn thiện. Bánh lốp không phá mặt đường, nên không phát sinh chi phí sửa mặt bằng sau khi thi công xong — một khoản dễ bị bỏ sót khi so hai phương án.

Trường hợp thứ ba là công trường trong đô thị có yêu cầu gọn gàng và thời gian thi công ngắn: máy tự vào, làm xong tự ra, không cần thu xếp xe chở máy và điểm tập kết.

Ba điều kiện bắt buộc phải kiểm tra trước

Điều kiện thứ nhất là hồ sơ lưu hành. Máy tự di chuyển trên đường công cộng phải tuân thủ quy định về đăng ký, đăng kiểm và tuyến đường được phép đi. Nếu không hoàn tất được phần này, lợi thế lớn nhất của bánh lốp biến mất và bạn vẫn phải thuê xe chở máy như thường.

Điều kiện thứ hai là nền tại điểm làm việc. Bánh lốp có áp lực riêng cao hơn hẳn, nên trên đất ruộng, bãi bồi hay nền sau mưa thì máy có thể sa lầy. Cần khảo sát nền ở tình trạng xấu nhất trong năm, không phải tình trạng lúc đi xem.

Điều kiện thứ ba là công việc có đòi hỏi đào sâu liên tục ở một vị trí không. Khi đào nặng, máy bánh lốp phải hạ chân chống để giữ ổn định, và thao tác này lặp lại mỗi lần đổi vị trí sẽ ăn vào phần thời gian tiết kiệm được từ việc tự di chuyển.

• Hồ sơ đăng ký, đăng kiểm và tuyến được phép lưu hành đã sẵn sàng.
• Nền tại các điểm làm việc đủ cứng ở thời điểm xấu nhất trong năm.
• Công việc thiên về xúc dọn và duy tu, không phải đào sâu liên tục một chỗ.

Cách so hai phương án bằng số

Lập bảng cho cùng một khối lượng công việc trong một năm, gồm bốn dòng: giá máy phân bổ theo giờ, nhiên liệu theo giờ, chi phí di chuyển giữa các điểm, và số giờ máy không tạo doanh thu. Dòng thứ ba và thứ tư là nơi hai phương án chênh nhau rõ nhất; hai dòng đầu thường gần bằng nhau ở cùng phân khúc.

Nếu số lần đổi vị trí trong năm thấp, bảng này gần như luôn nghiêng về bánh xích. Nếu số lần đổi vị trí cao và nền tại mọi điểm đều cứng, kết quả đảo chiều. Không nên quyết định bằng cảm tính vì hai loại máy có cùng năng lực đào — khác biệt hoàn toàn nằm ở phần hậu cần.